با صنایع دستی افغانستان بیشتر آشنا شوید+عکس
صنایع غذایی عراقی,صنایع عراق,صنایع نظامی عراق,صنایع دستی عراق چیست,صنایع عراقی,صنایع دستی عراق,صنایع کشور عراق,صنایع غذایی عراق,صنایع غذایی محمود عراقی,صنایع دس

آکاایران: محصولات صنایع دستی حاصل ذهن و خلاقیت انسان و برگرفته از فرهنگ هر سرزمین است و در مناطق مختلف با توجه به وضعیت جغرافیایی و مواد اولیه در دسترس آن ناحیه، محصولات متفاوتی تولید می‌شوند.

در واقع بخش های گوناگون کشور عراق دارای صنایع دستی مخصوصی خود می باشد. به طور مثال صنایع رایج در شمال عراق بسیار متفاوت از صنایع رایج در مرکز و جنوب این کشور است. 

بهترین صنایع دستی ایران کدامند؟
در جنوب کشور عراق به علت وجود درختان نخل، پاپیروس و نیشکر، ساخت انواع سبد، زیر انداز، انواع ظروف و قایق‌های کوچک رایج است. در مناطق مرکزی عراق مهمترین صنایع دستی که با استفاده از پشم تولید می‌شوند، فرش و قالیچه است. همچنین در مناطق مرکزی صنایع شیشه، مس و سفال نیز از دسته صنایع رایج است و در مناطق شمالی به دلیل وجود منابع طبیعی سنگ و چوب به مجسمه‌سازی و کنده‌کاری روی چوب پرداخته می‌شود. در این نواحی در کنار مجسمه‌سازی و کنده‌کاری صنعت بافت قالیچه، فرش و تولید پشم فشرده نیز وجود دارد. در ادامه این مقاله از مجموعه مقالات آکا, به معرفی کامل صنایع دستی کشور دوست و همسایه عراق خواهیم پرداخت. با ماهمراه باشید.

سفالگری

قدمت تولید سفال به هزاران سال پیش از میلاد مسیح  بازمی‌گردد. اولین نمونه‌های ساخته شده در این صنعت را می‌توان در موزه عراق مشاهده کرد. نخستین بار زمانی توجه انسان به این صنعت جلب شد که اهمیت کشاورزی را در زندگی خود کشف کرد. آن‌ها در ابتدا سفال را برای انبار کردن دانه‌ها استفاده می‌کردند. با گذشت زمان این صنعت پیشرفت‌های چشمگیری کرد و در ساخت انواع ظرف‌ها، گلدان‌ها و کوزه‌ها با نقش و نگارهای متفاوت استفاده شد.
 منطقه طوز خورماتو بین مسیر بغداد و کرکوک، منطقه دیانا(سوران) در استان اربیل، منطقه عمادیه در استان دهوک و شهر حله در استان بابل در این صنعت از شهرت خاصی برخوردار هستند. ناگفته نماند که منطقه عمادیه به ساخت نوع خاصی از سفال با دیواره‌های بسیار نازک معروف است.
در این صنعت از نوع خاصی خاک قرمز رنگ که از آب باران اشباع شده است، استفاده می‌شود. این خاک باید از مناطق مسکونی و محل تردد افراد دور باشد و به گونه‌ای از آب باران اشباع شده باشد که به تکه‌های مجزا تبدیل شده باشد. پس از ساخت، حرارت دیدن و رنگ آمیزی، بر روی این سفال‌ها اسم‌های مختلفی می‌گذارند. مثلا به نوعی از کوزه‌ها که مخصوص نگهداری آب است الجره و الزیر گفته می‌شود.

عراق میزبان بیشترین حجم از سفال لالجین

نساجی و بافندگی

قدمت صنعت نساجی در کشور عراق به پیش از میلاد باز می‌گردد که این زمان تخمینی است و زمان دقیقی از پیشینه این صنعت در دسترس نیست. میان بسیاری از دانشمندان در رابطه با خاستگاه نخست این صنعت اختلاف نظر وجود دارد و برخی از کارشناسان معتقدند که منشاء این صنعت آسیای صغیر و چین است. مردمان مصری بر این اعتقادند که این حرفه را اولین بار فراعنه مصر ابداع کرده‌اند. با این وجود می‌توان گفت که سومری‌ها و بابلی‌ها از اولین کسانی هستند که با در اختیار داشتن مواد اولیه لازم این صنعت را ابداع کردند، این هنر از آثار به جا مانده از آن دوران کاملاً مشهود است. در تاریخ این صنعت نقل شده است که در مقبره یکی از شاهزادگان ایرانی فرشی بابلی یافت شده است.
در نوشته‌ها و داستان‌های بسیاری که از مسافران خارجی شهر بغداد وجود دارد، آن‌ها از اشتیاق خود درباره دیدن ابزار بافندگی در این شهر سخن گفته‌اند. صنعت بافندگی تنها به بافت فرش و زیرانداز ختم نمی‌شود، بلکه این صنعت در زمینه بافت لباس نیز سهم بسزایی داشته است و شهر سماوه در این صنعت از شهرت بسزایی برخوردار است. در این شهر طرح‌های منحصر به فرد هندسی و گلدوزی در رنگ‌های تیره مانند قرمز و بنفش معروف است.
شهر «حی» در استان واسط، شهر «مدحتیه» در استان بابل و شهر «زاخو» در استان دهوک در تولید لباس‌های کردی معروف هستند. شهر «حمدانیه» در استان نینوا نیز به بافت نوع خاصی از فرش به نام «الجبن» که از پشم غیرمنسوج بافته می‌شود معروف است.

جواهرسازی 

در منابع گوناگون گفته شده است که نخستین کاشفان علم شیمی اعراب بوده‌اند و این علم برای نخستین بار به وسیله شیمیدان عرب، خالد بن زید بن معاویه رایج شد. در طول تاریخ خیلی از افرادی که به سرزمین بین‌النهرین سفر کرده بودند، در مورد صنعت جواهرسازی گفته اند که در بغداد جواهرسازان ماهر بسیاری در کنار جواهرسازان فرقه صائبه وجود دارند که قسمت بزرگی از بازار جواهرات را در خدمت داشتند.

به علت ارتباط نزدیک جواهرسازان با طلافروشان شیوه های ساخت و تزیین طلا که معمولا به صورت نقش حیوانات و گیاهان بود در سازه‌هایشان اثرگذار بود. این قبیل نقش‌ها در آثار باستانی مانند النخله و شیربابل هم دیده می شود.

در صنعت جواهرسازی از میناکاری در ساخت انواع گوشواره، انگشتر،چاقو و چنگال، گیره سر، پابند، دستبندو گردنبند استفاده می‌شود. از مرکز های مهم صنعت جواهرسازی می‌توان به بغداد،کاظمین، عماره و موصل نام برد.

صنایع دستی عراق ,صنایع دستی عراق چیست,آشنایی با صنایع دستی عراق

منسوجات گیاهی

قدمت منسوجات گیاهی از صنعت سفالگری خیلی بیشتر است. نمونه‌هایی از این صنعت در شهر اور پیدا شده است و پیشینه این نمونه‌ها به سه هزار سال قبل از میلاد بر می‌گردد. درخت نخل یکی از منابع اصلی نساجی با گیاهان به شمار می‌رود و تاریخ نویسی به اسم سترابو در این مورد گفته است که این درخت همه احتیاجات بابلی‌ها به جز دانه‌های خوراکی را ایجاد می کرد.

وجود نخل‌های زیاد در عراق باعث گردیده است تا این حرفه مقام اول صنایع دستی عراق را به خود اختصاص دهد. در این صنعت وسایلی مانند بادبزن، انواع سبد، زنبیل، خانه‌های حصیری، صندلی و وسایل نقلیه آبی ساخته می‌شود. در مناطق شمالی این کشور به علت وجود وضعیت جغرافیایی و آب و هوایی مختلف، از ساقه گندم و جو برای ساخت انواع کیف، سبد و وسایل تزینی استفاده می‌شود. از جمله مناطقی که این صنعت در آن متداول است می‌توان به استان انبار، استان کرکوک و استان نینوا اشاره کرد.

صنایع دستی عراق ,صنایع دستی عراق چیست,صنایع دستی عراق شامل چه چیزهایی می شود

 

صنایع چوبی

صنعت چوب یکی از صنایع قدیمی به حساب می آید که از زمان شروع یکجانشینی بشر به وجود آمد و در آغاز از این صنعت برای ساخت خانه و انواع سقف‌ها استفاده می‌ گردید. صنایع چوبی از نظر کاربردی به سه گروه روستایی، شهری و ادوات موسیقی تقسیم می‌شوند. وسایلی مانند گهواره، صندلی، وسایل زینتی مثل شانه چوبی، کمد جزو وسایل شهری هستند. نی، طبل و دف در گروه وسایل موسیقی و در دسته روستایی بیشتر ادوات مربوط به کشاورزی قرار می‌گیرند.

از سازه‌های معروف در این صنعت که مهارت و هنر گذشتگان مردمان عراق را وجود دارد می‌توان از تخت چوبی (السریر الخشبی) در جنوب عراق و چرخ برگشته (العجله العایده) نام برد. قدمت اثر تخت چوبی به حدود 2500ق.م برمی‌گردد.

صنایع دستی عراق ,صنایع دستی عراق چیست,آشنایی با صنایع دستی عراق

صنایع آهنگری

ریشه این صنعت از روستاها برخاسته است. ابزار ساخته شده در این صنعت شامل تیشه، ابزار تیز مثل انواع چاقوها، شمشیرها و ملزومات اسب سواری و شکار است. در این صنعت سوق الشیوخ در استان ذی‌قار، نجف، ابوالخصیب در استان بصره و شهر بغداد معروف هستند.

صنایع دستی عراق ,صنایع دستی عراق چیست,صنایع دستی عراق شامل چه چیزهایی می شود

آجرسازی و کاشی 

یکی از صنایع قدیم در عراق صنایع آجرسازی و کاشی است. این صنعت در دوره عباسی به اوج رشد خود رسید و به کشورهای ایران و شمال آفریقا هم توسعه یافت. اصول و قواعد ساخت این صنعت در دو شهر کربلا و کاظمین تا به حال حفظ شده است. محصولات این صنعت بر پایه خاک خالص است.

خاک خالص بارها خیسانده و شسته می‌شود تا به خمیر تبدیل گردد. آنگاه جهت تقویت خاک با شن و ماسه، پودر شیشه و سنگ ریزه مخلوط می‌شود. بعد از مخلوط شدن به درخواست مشتری در اندازه‌های گوناگون قالب‌گیری می‌شود و به مدت 12 ساعت در درجه حرارت بالا پخته می‌شود، بعد از پخته شدن با رنگ‌های ویژه رنگ‌آمیزی شده و دوباره حرارت داده می‌شود. از مهمترین نقش و نگارهای این صنعت می‌توان از نقش‌های اندلسی و ترکی نام برد.

صنایع دستی عراق ,صنایع دستی عراق چیست,صنایع دستی عراق شامل چه چیزهایی می شود

صنایع مسی

به زبان عراقی‌ به تجهیزات مسی و برنجی و وسایل ساخته شده از این دو آلیاژ «الصفر» گفته می‌شود. تاریخ نشان می‌دهد که صنایع مس از دوران بابلیان و آشوریان بوده است. بعضی از وسائل متعلق به این دوران سابقه این صنعت را به خوبی نشان می دهد. دوران شکوفایی این صنعت به قرن 13 میلادی در موصل بر می‌گردد. چنانچه بازدید کوچکی از بازارهای بغداد و کربلا داشته باشید، ظرف‌های ساخته شده از مس و برنج را در این بازارها به بسیار می بینید.

صنایع دستی عراق ,صنایع دستی عراق چیست,صنایع دستی عراق شامل چه چیزهایی می شود

منبع : بخش جهانگردی آکاایران
برچسب :
مطالب پیشنهادی